Ας φανταστούμε μια όχι και τόσο μακρινή, δυστυχώς, εικόνα: η πρόβλεψη του Υπουργού Οικονομικών για σωρευτική ύφεση 20% σε μια πενταετία όχι μόνο επιβεβαιώνεται αλλά δυστυχώς αποδεικνύεται και κατάτι βαθύτερη- πράγμα απίθανο δεδομένης της ακρίβειας των προβλέψεων του οικονομικού επιτελείου, αλλά λέμε τώρα…Η ανεργία σκαρφαλώνει και άλλο και η φτώχεια ακολουθεί κατά πόδας.
Το κατά τα άλλα εμπνευσμένο (γαλλό)γερμανικό διευθυντήριο συνεχίζει να επιμένει ότι η λιτότητα θα σώσει το ευρώ και έτσι μια σειρά κρατών βυθίζεται στην ύφεση- η Ιταλία ήδη τις προάλλες ανακοίνωσε συρρίκνωση του ΑΕΠ της και μάλλον έπονται και άλλοι. Τα “μαγικά” της ΕΚΤ με την παροχή ρευστότητας στις τράπεζες δεν αποδίδουν τα δέοντα και οι τελευταίες δε δείχνουν μεγάλο ενδιαφέρον να αγοράσουν κρατικό χρέος, όπως πολλοί αναλυτές ήδη προβλέπουν. Η κρίση στην ευρωζώνη εντείνεται και αγγίζει αναδυόμενες δυνάμεις που θεωρούνταν ατμομηχανές της παγκόσμιας ανάπτυξης, όπως η Κίνα και η Ινδία.
Όχι και πολύ ευχάριστο τοπίο, σωσ΄τα; Πολύ περισσότερο για τη διεξαγωγή εργατικών, λαϊκών αγώνων. Είναι άλλο πράγμα ο αγώνας εν μέσω μεγέθυνσης του ΑΕΠ ή ανάπτυξης- παρεμφερείς αλλά όχι ταυτόσημοι όροι- έστω και με χτυπητές ανισότητες στην κατανομή του παραγομένου πλούτου και τελείως διαφορετικό, ο αγώνας εν μέσω κρίσης και ύφεσης, με τη διαμόκλειο σπάθη της ανεργίας και της ακόμα μεγαλύτερης φτωχοποίησης να επικρέμαται. Με το κλείσιμο παραγωγικών μονάδων και επιχειρήσεων στην καθημερινότητα είτε για να μεταφερθούν εκτός χώρας, είτε γιατί όντως δεν αντέχουν τον ανταγωνισμό, πράγμα σύνηθες για ενα τμήμα του κεφαλαίου σε κάθε κρίση.
Δυστυχώς σήμερα βρισκόμαστε στη δεύτερη κατάσταση. Το κύμα λουκέτων που σαρώνει την “αγορά” είναι τόσο έντονο, όπως και η διάθεση τμήματος του κεφαλαίου να κερδίσει ακόμα περισσότερα χάρη στην ύφεση και εν μέσω ύφεσης, που το ίδιο το εργατικό κίνημα μοιάζει παραζαλισμένο και ανήμπορο, ως το κατεξοχήν θύμα της πολιτικής του σοκ. Θα μπορούσαμε να εντοπίσουμε αιτίες και σε προγενέστερες ιστορικές φάσεις της λειτουργίας του, με έμφαση στο ρόλο της “συνδικαλιστικής γραφειοκρατίας”. Όμως παρά την προφανή σημασία αυτής της ανάλυσης δεν είναι τούτο σήμερα το κύριο. Και αυτό γιατί η ίδια η διόγκωση της συνδικαλιστικής γραφειοκρατίας στην Ελλάδα και παρά τις προφανείς παραφθορές της υπήρξε γέννημα μιας περιόδου που οι υλικές σχέσεις παραγωγής το επέτρεπαν. Αυτή η υλική βάση άρχισε να ανατρέπεται από τα μέσα του ’90 ανά περιοχές και κλάδους και σήμερα πλέον αποτελεί σχεδόν οριστικό παρελθόν, επηρεάζοντας φυσικά αντίστοιχα το νομικό, το πολιτικό και εν γένει πολιτιστικό εποικοδόμημα- πλαίσιο.
Το κύριο λοιπόν ζήτημα για το εργατικό κίνημα είναι η στόχευσή του και η οργάνωση της μορφής πάλης, μέσα στα σημερινά, διόλου ευνοϊκά δεδομένα. Στόχευση υπέρ τίνος; όχι μόνο για τους νυν εργαζομένους συνολικά αλλά και για αυτούς που έχουν βρεθεί στην ανεργία ή εκτός του ενεργού πληθυσμού χωρίς να το θέλουν, τους νεόπτωχους, όλον αυτόν τον τεράστιο εφεδρικό στρατό εργασίας που στο βαθμό που καταβάλλεται από το αίσθημα απελπισίας, εξηγήσιμα μετατρέπεται σε πολιορκητικό κριό υπέρ του πλεόν παρασιτικού και αντικοινωνικού τμήματος του κεφαλαίου.
Στόχευση που να αφορά πρώτον την άμυνα στην επίθεση από ένα τμήμα του κεφαλαίου ενάντια σε κοινωνικές και εργατικές κατακτήσεις, δεύτερον στην ενίσχυση των δυνατοτήτων επιβίωσης εκτεταμένων στρωμάτων του πληθυσμού και τρίτον στην κρίσιμη συμβολή των εργαζομένων στην προοδευτική έξοδο από την κρίση. Σε αυτή την τριπλή στόχευση πρέπει να προσαρμόσει άμεσα την οργάνωση της πάλης και τη δομή του το εργατικό κίνημα, υπερβαίνοντας δομές που πλέον λειτουργούν αγκυλωτικά.
Απαιτείται να πάρει την πρωτοβουλία για να οργανώσει ένα μεγάλο μέτωπο αγώνα και αλληλεγγύης, στο οποίο θα ενταχθούν συνδικάτα και ομάδες εργαζομένων εν γένει, εκφάνσεις του φοιτητικού κινήματος, των κοινωνικών κινημάτων, καταναλωτικές ενώσεις, επιστημονικές και επαγγελματικές ενώσεις, ΟΤΑ με ουσιαστικά προοδευτικές διοικήσεις, τμήματα κομματικών δυνάμεων αλλά και θεσμικές εκφράσεις της πολύ μικρής ιδιοκτησίας και αυτό- απασχόλησης, που υφίσταται το δρόμο της προλεταριοποίησης.
Ένα μέτωπο το οποίο πρώτον θα στήσει δομές σε κάθε μονάδα εργασίας ακόμα και στις μικρές και μεσαίες επιχειρήσεις, προκειμένου το μήνυμα της οργάνωσης, που σήμερα έχει καταστεί πολυτέλεια ελαχίστων μονάδων του ιδιωτικού τομέα να φτάσει παντού. Θα μπορεί έτσι να οργανώσει και να συντονίσει πολύμορφες κινητοποιήσεις και αγώνες στις περιπτώσεις εκείνες που οι εργαζόμενοι υφίστανται τον εκβιασμό της εργοδοσίας ή την προσπάθειά της να κερδοσκοπήσει εν μέσω κρίσης ή τις επιπτώσεις στρατηγικά καταστροφικών επιλογών της επιχειρηματικής δράσης.
Δεύτερον, θα παλέψει για το μη κλείσιμο παραγωγικών μονάδων και θα προσπάθήσει να δημιουργήσει ένα δίκτυο αυτό- οργάνωσης των εργαζομένων στους χώρους δουλειάς. Αυτό- οργάνωση με την έννοια της λειτουργίας από τους ίδιους τους εργαζομένους μονάδων που ωθούνται στο κλείσιμο από την εργοδοσία και απαξιώνονται. Τέτοιου είδους κινήσεις εμφανίζονται συχνά στο πλαίσιο κρίσεων, έστω ως αμυντικές δράσεις εντός του καπιταλισμού και έχουν ιδιαίτερη αξία στο βαθμό που αφενός υπερασπίζονται το βιοτικό επίπεδο και το δικαίωμα στην εργασία των εργαζομένων και αφετέρου προτάσσουν εν σπέρματι ένα διαφορετικό, βιώσιμο μοντέλο συναιτεριστικής λειτουργίας μονάδων από τους ίδιους τους εργαζομένους, ως στοιχείο εκπόνησης και πρακτικής εφαρμογής ενός προπλάσματος εναλλακτικού μοντέλου δόμησης των παραγωγικών σχέσεων. Για τη διαμόρφωση τέτοιου κινήματος απαιτείται ωστόσο ένα ευρύ και αξιόπιστο δίκτυο υλικής, διοικητικής και επικοινωνιακής υποστήριξης τέτοιων προσπαθειών προκειμένου να αποκτήσουν υπόσταση και να αντέξουν τόσο τις δυσκολίες, όσο και τις επιθέσεις που δεχθούν. Αλλά και η άσκηση πίεσης για την υιοθέτηση νομοθεσίας που θα ενισχύει αντί να καταστέλλει τέτοιες απόπειρες.
Τρίτον, να οργανώσει δομές αλληλεγγύης και αλληλοϋποστήριξης αν είναι δυνατόν σε κάθε πόλη και γειτονιά. Κοινωνικά παντοπωλεία, προνοιακές δομές για εργαζομένους και ανέργους αλλά και αλληλέγγυες, συλλογικές δράσεις ενάντια σε καταφανώς αντί- κοινωνικές πολιτικές. Με συγκροτημένες και συλλογικές διαδικασίες που δε θα εξωκοίλουν σε κατατμημένες, απολίτικες δράσεις, όπως στο παρελθόν έγινε. Και με προτάγματα όπως η σύγκρουση με τα καρτέλ και με το ξήλωμα της εργατικής νομοθεσίας, που συντελείται προς όφελος μιας παντελώς αρρύθμιστης αγοράς εργασίας.
Τέταρτον, να πετύχει τη ζύμωση διαφορετικών κοινωνικών και επαγγελματικών ομάδων που πλέον αντιμετωπίζουν λιγότερο ή περισσότερο κοινή ταξική μοίρα και έχουν ανάγκη να επεξεργαστούν μαζί μια εναλλακτική πορεία εξόδου από την κρίση. Να παίξει δηλαδή το εργατικό κίνημα καίριο ρόλο στη συγκρότηση ενός νέου και ισχυρού, προοδευτικού και δημοκρατικού μπλοκ παραγωγικών, οικονομικών, κοινωνικών, πνευματικών αλλά και πολιτικών δυνάμεων στη χώρα, που θα έχει ηγεμονική θέση στη χώρα για τις επόμενες δεκαετίες. Οι εργατικοί αγώνες εν μέσω καπιταλιστικής κρίσης και στο πλαίσιο ενός ευρύτερου μετώπου δεν μπορεί παρά να είναι στη βάση τους πολιτικοί αγώνες. Είναι δε απαραίτητο οι κοινωνικές τάξεις και οι κοινωνικές ομάδες που κατεξοχήν πλήττονται από την κρίση να εκπονήσουν μια συνολική, εναλλακτική, προοδευτική και βιώσιμη στρατηγική εξόδου από την κρίση, απέναντι στην επιβληθείσα στρατηγική, που θα εκτείνεται σε βραχυπρόθεσμο, μεσοπρόθεσμο και μακροπρόθεσμο επίπεδο. Μια στρατηγική που ξεκινώντας από το πως θα διαχειριστεί την άμεση ρήξη με τη “μνημονιακή” στρατηγική σε βραχυπρόθεσμο επίπεδο, θα περνά από τους αναγκαίους μετασχηματισμούς στην παραγωγική βάση της χώρας και στις κρατικές λειτουργίες, καταλήγοντας στο ποια πρέπει να είναι η ταυτότητά της εθνικής οικονομίας, της κοινωνικής δομής, του κράτους, της διεθνούς μας θέσης και του ίδιου του λαού μας συνολικά και σε βάθος χρόνου.
Η ίδια η κρίση θέτει ενώπιον του εργατικού κινήματος νέες προκλήσεις. Προκλήσεις που υπερβαίνουν κατά πολύ όσα μέχρι σήμερα θεωρούσε ως καθήκοντά του. Η ικανότητά του να ανταποκριθεί σε αυτές θα κρίνει αν θα συντριβεί και άρα αν έστω άθελά του θα συμβάλλει στην “ανατολικό- ευρωπαιοποίηση” του λαού μας ή αν θα αποτελέσει κομβικό σημείο αναφοράς για την πραγματική έξοδο από την κρίση σε ό,τι αφορά τη μεγάλη λαϊκή πλειοψηφία και με τη μεγάλη λαϊκή πλειοψηφία.
www.harta.gr
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου